♪☼blue sky♪☼

 

 

سیار ه ی

عطارد

سیار ه ی عطارد =Mercury

عطارد یا تیر٬نخستین و نزدیکترین سیاره منظومه ی شمسی به خورشید است.از نظر اندازه نسبت به دیگر سیارات بعد از پلوتو(سیارک کوتوله)کوچکترین آن ها نیز می باشد .قطر آن به ۴۸۸۰ کیلومتر می رسد .

این سیاره در یک مدار بیضی شکل به دور خورشید می گردد.درنزدیکترین فاصله از خورشید ٬تنها ۹/۴۵ میلیون کیلومتر از خورشید دور است ودر دور افتاده ترین مکان از مرکز منظومه شمسی٬ با خورشید  ۷/۶۹ میلیون کیلومتر فاصله دارد .لذاخمواره در اطراف خورشید حضور داردورای ما تنها در هنگام طلوع وغروبقابل روِ یت است.این سیاره بسیار گرم است.درجه حرارت سطح آن در  هنگام روزبه حدود ۴۲۷ درجه ی سانتیگراد  می رسد ودر شب به ۱۷۳ درجه زیر صفر کاهش می یابد .این سیاره هر ۸۸ روز یک بار ٬ یکدور به گرد خورشید می چرخد٬در حالی که در مدت ۵/۵۸ روز یک بار یک دور به دور خود می چرخد .

در عطارد هیچ گونه جوی وجود ندارد ولیبرخی مطالعات٬وجود مقدار کمی گاز هلیوم را که گفته می شود از طریق بادهای خورشیدی به گرداین سیاره گرفته اند٬اثبات م کند.

شکل ظاهری سیاره بسیار آبله گون است و چهره ای شبیه به کره ماه دارد .حفره ای کوچک ویا بزرگ بسیاری در سطح آن دیده می شود که حکایت از برخورد شهاب سنگ های کوچک و بزرگ دارد.قطر برخی از دهانه ها به ده ها کیلومتر می رسد. برخی از این دهانه ها محل خروج مواد مذاب است که امروزه با سنگ های مذاب پر شده اند.

گرچه از گذشته ی نسبتا"دور این سیاره با کمک تلسکوپ مورد مطالعه قرار می گرفت٬ ولی از سال ۱۹۷۴ میلادی با پرواز مارینر۱۰ از کنار عطارد٬چندین هزار عکس از دشت های مسطح و گودال های کم و بیش بزرگ به ایستگاه های زمینی مخابره شد ٬مارینر۱۰میدان مغناطیسی ضعیفی٬ حدود ۱ درصد میدان مغناطیسی زمین را در اطراف این سیاره کشف کرد .این سیاره به علت گرمای زیاد در روز ٬و دمای بسیار پایین در شب٬نبود جو نداشتن آب به شکل مایع در سطح یا عمق آن ٬ هیچ گونه امکانی برای پیدایش شکلس از حیات ایجاد نکرده است٬ این سیاره هیچ گونه قمری ندارد.

ویژگی های عطارد

عطارد برای آن که در دل خورشید سقوط نکند وجذب آن نشود٬دست به مقابله زده است.برای این کار عطارد با سرعت سر سام آوری به گرد خورشید می چرخد وسریع ترین سرعت چرخشی به دور مرکز منظومه شمسی را از آن خود کرده است .این سرعت بحدی است که یک سال این سیاره کمتر از سه ماه(۹/۸۷ روز) به طول می انجامد .از این رو به آنسیاره ی بادپا می گویند.

مدار این سیاره بیضی شکل است وبا فاصله ی اندکی (به طور متوسط ۹/۵۷ میلیون کیلومتر )از خورشید قرار دارد.از روی زمین ٬ این سیاره در اطراف خورشید دیده می شود .گاهی ٬ کمی بعد از غروب آفتاب در بالا دست خورشید و زمانی که به ان سوی این ستاره می رسد٬ قبل از طلوع آفتاب٬ در بالای افق شرقی دیده می شود .

حداکثر فاصله زاویه ای که این سیاره با خورشید دارد٬ حدود ۲۸ درجه است ٬و از فاصله ی بیش از ۲۰ درجه ای  اطراف خورشید قابل رویت است ولی در نزدیکی های آن امکان دیدن سیاره با تلسکوپ هم دشوار است.با توجه به فاصله ی ۲۰ درجه ای سیاره از خورشید ٬ تا حدود یک ساعت بعد از غروب آفتاب و یا یک ساعت قبل از طلوع خورشید است که این سیاره رویت می شود .

 

 

هنگامی که این سیاره تقریبا" بین زمین و خورشید قرار دارد ٬از درون تلسکوپ به صورت هلال باریکی دیده می شود ٬لیکن زمانی که می خواهد از پشت خورشید عبور کند٬قرص روشن خود را به ما نشان می دهد .با توجه به ۷ درجه انحراف مدار گردش این سیاره به دور خورشید ٬این سیاره در هر بار گردش از جلوی خورشید عبور نمی کند٬بلکه از بالا یا پایین خورشید می گذرد . در طول ۱۰۰ سال٬ عطارد تنها چند بار همچون نقطه تاریک و سیاه رنگی از مقابل قرص خورشید عبور می کند که به ترانزیت عطارد معروف است .

در طول روز های بلند این سیاره ٬ درجه حرارت به شدت بالا می رود و به بیش از ۴۰۰ درجه ی سانتیگراد می رسد. در این حالت سنگ های این سیاره به شدت منبسط می شوند و پس از غروب آفتاب و شب طولانی آن ٬ دما به شدت پایین می رود.علت آن هم نبودن جو در اطراف این سیاره است که دما را تعدیل نمی کند.سرد وگرم شدن سنگ ها در شب و روز و  استمرار  این امر طی قرون ٬تنها یک نوع فرسایش مکانیکی در سطح این سیاره به وجود می آورد که به متلاشی شدن سنگ ها می انجامد.اختلاف دما در دو سوی این سیاره ٬ در میان سیلرات منظومه ی شمسی منحصر به فرد است .

 

سیاره ی عطارد با جرم کم خود در مقایسه با دیگ سیارات از جاذبه ی کمی برخوردار است وقادر به حفظ و نگهداری جوی در اطراف خود نیست .تنها طوفان های مغناطیسی از سوی خورشید٬ مقداری اتم های هلیوم باردار را در اطراف میدان مغناطیسی این سیاره به دام انداخته وفشار جوی ناچیزی (به میزان کمتر از یک میلیاردیم فشار  جوی زمین)ایجاد کرده است .برای خنثی کردن جاذبه ی سطحی این سیاره در خارج شدن از سطح آن.تنها به سرعتی به اندازه ۲۵/۴ کیلومتر بر ثانیه نیاز است٬ در حالی که در مورد زمین٬ این مقدار حدود ۱۱کیلومتر بر ثانیه می باشد به این سرعت٬ سرعت گریز می گویند.

چهره ی این سیاره بر اثر بمباران های شهاب سنگی به صورت آبله گون در آمده است٬ ولی دشت های وسیعی نیز در میان گودال ها دیده می شود .نام کوئی پر کاوشگر نامی سیارات نیز به یکی از گودال های بزرگ سیاره عطارد تعلق یافته است(به قطر۲۵ کیلومتر ).

دانشمندان معتقدند٬ بر اثر برخورد سهمگین یک شهاب سنگ با این سیاره در گذشته بسیار دور٬ امروزه در نقطه ی متقابل این برخورد رشته کوه هایی ظاهرشده است.در هر حال٬ شهاب سنگ ها سطح این سیاره را در امان نگذاشته اند. محل اصابت این برخورد بزرگ که امروزه رشته کوه های بلند و مدوری آن را احا طه به حوضه ی کالوریس به قطر ۱۳۰۰ کیلومتر شهرت یافته است .

 

چگالی این سیاره به میزان ۴/۵ گرم بر سانتسیمتر مکعب تخمین زده شده که اندکی بیشتر از چگالی زمین است.این حقیقت دانشمندان را بر آن داشته است که تصور کنند٬ مرکز این سیاره از فلزات سنگینی مانند آهن تشکیل شده است که با توچه به حرکت آرام چرخشی این سیاره به دور خود٬ میدان ضعیف مغناطیسی در خود ایجاد کرده است .فشار بادهای خورشیدی٬ این میدان ضعیف را در جهت مقابل به خورشید٬ بسیار فشرده کرده ودر پشت آن٬ بسیار گسترده است .گروهی دیگر از دانشمندان٬ پیدایش نیروی مغناطیسی در عطارد را به وجود میدان مغناطیسی سنگواره ای نسبت می دهند که از روزگاران قدیم حاصل شده وباقی مانده است . در حقیقت٬ علت واقعی این میدان معلوم نیست .

از نکات جالب این سیاره٬ وضعیت چرخش آن به دور خود وخورشید وهمچنین طول شب و روز آن است .

این سیاره مدار خود را به دور خورشید ۸۸ روزه طی می کند٬ در حالی که یک دور گردش عطاردبه دور خود۵/۵۸ روز زمینی به طول می انجامد. به عبارت دیگر٬ هر سه بار چرخش وضعی معادل ۲سال عطارد است. عجیب تر این که یک شبانه روز عطارد معمولا" ۱۷۶ روز طول می کشد و از طلوع تا غروب خورشید در آن حدود ۸۸ روز زمان می طلبد.

 

 

                                             نظر یادتون نره

 

نوشته شده در شنبه شانزدهم مرداد 1389ساعت 5:30 PM توسط رزالین|



كد قالب جدید قالب های پیچك